Steun ons en help Nederland vooruit

zondag 12 april 2020

De financiële positie van gemeenten

We maken als land een grote crisis mee. De gevolgen van corona in ons persoonlijk leven, dat van onze naasten en van de maatschappij als geheel zijn enorm. D66 ziet hoe deze ons wijst op het belang van gezondheid; iets waar wij ons al jaren voor inzetten. D66 ziet ook hoe de crisis ons confronteert met de sterke en zwakke kanten van onze samenleving. Het leert ons dat deze crisis niet alleen te overwinnen is en we de handen ineen moeten slaan. Samen komen we door deze crisis.

Voor veel Brabanders zijn er zorgen die niet alleen over gezondheid gaan, maar ook over hun inkomen en hun betalingsverplichtingen. De crisis heeft – zo schreef u ons zelf ook al – veel impact op ondernemers, ZZP-ers, culturele sector, studenten die hun bijbaan zien verdwijnen, etc. Ondertussen blijven de betalingsverplichtingen wel bestaan; loonkosten, huurkosten, belastingen, etc.

Het Rijk heeft, bij monde van Minister Koolmees, een enorm pakket aan versoepelingen en tegemoetkomingen introduceert. Velen hiervan zijn operationeel of worden dat de komende weken. Diverse gemeenten, zoals Breda, scheppen ook ruimte door uitstel van betaling aan te bieden. Ook zijn er gemeenten die noodleningen bieden om ondernemers in acute problemen te helpen. En ook u heeft als provinciebestuur een overzichtelijk pakket voor start- en scale-up bedrijven gepresenteerd.

De laatste dagen blijkt dat niet alle gemeenten de gewenste service kunnen bieden. Hun financiële positie staat het simpelweg niet toe[1]. Ook in Brabant is er een grote diversiteit qua financiële positie van gemeenten[2]. De nood is echter groot, in Breda bleek in de eerste week al 4 ton nodig aan acute noodleningen[3].

De fractie van D66 heeft het College van Gedeputeerde Staten daarom opgeroepen om te onderzoeken hoe zij naast deze gemeenten kan gaan staan. Een strikte taakopvatting maakt dat de provincie nauwelijks een rol speelt bij het verstrekken van kredieten en/of garantstellingen. Maar uitzonderlijke crises vragen om uitzonderlijke creativiteit. De fractie wil dat de provincie – samen met partners als de Bank Nederlandse Gemeenten en IPO en VNG – gaat onderzoeken welke mogelijkheden er zijn om gemeenten in financiële nood bij te staan.

Fractievoorzitter Arend Meijer over deze uitzonderlijke oproep: “D66 staat bekend om haar zorgvuldige opstelling als het gaat om taken en verantwoordelijkheden. Wij vinden dat de eerste overheid (gemeenten) haar eigen taakvelden goed moeten organiseren en geen provinciale bemoeienis moeten ervaren. Zij zijn dus ook de logische gesprekspartner voor ondernemers, maar uitzonderlijke tijden vragen om uitzonderlijke creativiteit.

D66 wil met haar vragen en oproep aan het College voorkomen dat de provincie met een gespekte kas tijdens de crisis zaken naliet en daarmee economische schade verergerde vanuit een te strikte taakopvatting.

[1] https://nos.nl/l/2329884

[2] www.brabant.nl/bestuur/kwaliteit-openbaar-bestuur/interbestuurlijk-toezicht/toezichtgebieden/financieel-toezicht-gemeenten/begrotingen-gemeenten-2019)

[3] www.bredavandaag.nl/nieuws/economie/311793/gemeente-breda-keert-in-eerste-week-al-ruim-400-000-euro-aan-acute-noodlen